Vergi dilimi kavramını duymayan olduğunu sanmıyoruz ama tam olarak nasıl çalıştığını merak edenler mutlaka vardır. Özellikle ücretli olarak iş hayatına yeni başlayanların, net ve brüt maaş kavramlarıyla tanışıp ellerine geçen net maaşın brüt maaştan neden bu kadar farklı olduğunu merak edenlerin bu yazıyla biraz olsun meraklarını giderebileceklerini umuyoruz.

Türkiye’de işyerleri eleman alımı sırasında işe alacakları kişiyle sözleşme imzalarken genelde brüt maaş üzerinden anlaşırlar. Brüt maaş şirketin size yapacağınız hizmetler karşılığında bir sonraki zam dönemine kadar ödemek isteyeceği toplam tutardır. Bu brüt tutar üzerinden eğer özel bir durum söz konusu değilse her ay brüt maaşınızın ne kadar olduğuna bağlı olarak ssk primi, işsizlik sigortası primi, gelir vergisi ve damga vergisi kesintisi yapılır.

SSK primi kesintileri ile ilgili olarak detaylı bilgiye http://www.ssk.gov.tr/‘den ulaşabilirsiniz. Bizim bu yazıdaki konumuz olan vergi dilimi ise brüt maaştan kesilen ve sene içerisinde artışa uğrayan gelir vergisinin hesaplama yöntemidir.

Vergi matrahı nedir?

Hakettiğiniz brüt maaşınızdan SSK ve işssizlik sigortası primleri düştükten sonra kalan bakiye, vergiye tabi olan gelirinizi oluşturur. Buna ücretliler için gelir vergisi matrahı denir.

Ücretliler için gelir vergisi hesaplanırken, sene boyunca alınacak bu vergiye tabi olan tutar, ocak ayından maaş alınan son aya kadar aylık olarak toplanır. Bu toplu tutara kümülatif vergi matrahı denir. Yani, yılbaşından bu yana hakettiğiniz brüt maaşınızdan ssk ve işssizlik sigortası düşüldükten sonra kalan tutara, kümülatif vergi matrahı denir. Örnek vermek gerekires nisan ayı sonunda 2000 ytl brüt maaşı olan bir kişinin her ay yaklaşık 300 YTL’lik bir ssk ve işşizlik sigortası kesintisinden sonra eline 1700 YTL para geçer. Nisan ayı kümülatif vergi matrahı bu kişi için 1,700 YTL x 4 = 6,800 YTL civarında olur. Aralık ayı sonundaki kümülatif vergi matrahı 20,400 YTL olacaktır. Kişinin yıl içerisinde kümülatif vergi matrahı arttıkça, gelir vergisi kesinti oranı da ilgili yıl için T.C. Bakanlar Kurulu tarafından açıklanan skalalar çerçevesinde artacaktır. Sene içinde şirket tarafından yapılan prim, bonus, ikramiye gibi ödemeler de bu vergi matrahına eklenir.

Bakanlar Kurulu’nun Resmi Gazete’de yayımlanan kararına göre, %15′lik vergi oranına tabi olan gelir vergisi ilk dilimi 7 bin 800 YTL’ye yükseltildi. 2008 yılında elde edilecek gelirlerin 7 bin 800 – 19 bin 800 YTL arasındaki bölümüne %20, 19 bin 800 – 44 bin 700 YTL arasına %27, 44 bin 700 YTL’yi aşan kısmına ise %35 oranında vergi uygulanmakta.

Yukarıda örneğini vermiş olduğumuz 2000 YTL maaş örneğine ait sağdaki tabloya bakarak vergi dilimlerinin nasıl uygulandığını daha rahat anlayabilirsiniz.

Ücretliler için gelir vergisi mantığını ve vergi dilimlerin ne olduğuna dair kısa bir açıklama getirmek istedik. Net maaşınızın ne zaman ne kadar kesintiye uyrayacağını detaylı bir şekilde öğrenmek isreseniz, bu sitede şahsınıza özel bir simulasyon yaratabilirsiniz.