Tüketici finansmanı ile ilgili sorularınızı cevaplama devam ediyoruz. Sık sık benzer sorular ve yorumlar geliyor. Bunların cevaplarının birçoğunu zaten yazılarımızda benzer yorumlara verdiğimiz cevaplarda bulabilirsiniz. Bu yüzden sorunuzu yöneltmeden önce site içinde arama yapmanız gerektiğini tekrar hatırlatırız. Mortgage faizlerinin gerilemesiyle beraber refinansman üzerine az da olsa sorular gelmeye başladı, bilgimiz ve deneyimlerimiz içersinde cevaplamaya devam ediyoruz.
1.“Mortgage kapsamında %1,34 den 120 ay vadeli konut kredisi aldım. Faizlerin 1,09 lara düşmesi nedeniyle borcumu yeniden yapılandırmak istiyorum.Böyle bir hakkım var mı? öncelikle krediyi aldığım bankaya mı gitmeliyim başka bankayla da borcumu yeniden yapılandırabilirmiyim.? Teşekkürler,”
Evet borcunuzu yeniden yapılandırma hakkınız her zaman mevcut. Daha önce alınan bir krediyi farklı kurum, faiz veya vade ile yenileme işlemine refinansman denir. Ancak geçmişteki yazılarımızda da sizlerle paylaştığımız gibi bankaların sabit faizli mortgage kredilerinde, borcunu vadesinden önce kapatmak isteyen veya sözleşmede belirtilmemiş yüksek ara ödemelerde bulunan müşterilerinden erken ödeme ücreti adı altında bir ücret talep etme hakları bulunuyor. Bu, kapatılan borç tutarının yüzde 2 ile sınırlı olmakla birlikte yine de tüketici için bir maliyet kaynağıdır. Eğer mortgage kredisi geri ödemelerinizde bir aksama bulunmuyorsa, öncelikle kendi bankanıza giderek refinansman talebinde bulunun. Daha önce onaylanmış 120 aylık bir krediniz bulunduğu için, bankanız ile erken ödeme ücreti konusunda pazarlık yapabilirsiniz. Unutmayın, bankanın uygulayabileceği maksimum ücret kapatılan borcun yüzde 2’sidir. Bunu sizin için uygun olabilecek sabit bir tutara indirebilirsiniz. Karşı çıkarlarsa, kolaylıkla refinansman yapmak isteyecek başka bir banka bulabileceğinizin altını çizmekten kaçınmayın.
2. “Daha önce kredi kartı ve kefillikten sorunlarım olmuştu. Fakat sicil affına uğradığımı söylendiler bankadan. Ama müracat ettiğimde kredi çekemedim, açıklarsanız sevinirim. Özel ve devlet bankaları farklı mı oluyor ?”
Sicil affı ile ilgili uygulamada sadece Merkez Bankası kayıtları siliniyor. Ancak bankaların çoğu, aksine bir yaptırım olmadıkça başvuru sahiplerinin performansları hakkında bilgiyi KKB kayıtlarından buluyor. Kanuni takibe düşmüş ancak ödenmemiş borçlar ile ilgili kayıtlar 10 yıl kalıyor. Performans bilgisine göre kredi / kredi kartı vermemek takdiri kuruma kalmış oluyor. Bankaların çoğunun, daha önce banka ile şube veya başka bir ilişkisi bulunmayan, geçmişte başka bankalarca takipe alınmış tüketicilerin başvurularını kabul etmek için yarıştıkları da pek söylenemez. Devlet bankaları kendilerine aksine bir telkinde bulunulmadıysa aynı prensiple çalışırlar. Ancak bazı hatırlı, nüfuzlu müşteriler için veya devletin populist politikaları nedeniyle dönem dönem bu süreçten farklı bir yol izleyebilirler.
3. “İyi günler. Babama kredı cekmek için Ziraat Bankası’na gittim. Merkez Bankası’ndan sorusturması geldıgınde, bana kefıllıgı ve yasal takıpte gorunuyor. Ben borcu 05.09.2009 tarıhınde kapattım. 07.09.2009 tarıhınde tekrar sorusturma yapıldıgında babamın bana olan kefıllığı ve yasal takıbın kaldırılmadıgı gorunuyor. Bu konuda yardıma ıhtıyacım var.”
Merkez Bankası kayıtlarının güncellenmesi genelde iki günden fazla sürebilir. Özellikle kaydı düzeltecek kurum ile kaydı sorgulayan kurumun farklı olması durumunda 2 ila 4 hafta sürebilir.
4. “Benim dört bankaya kredi kartı borcum var. Ocak ayından beri işsiz olduğum için ödeyemedim. Şu anda yeniden çalışmaya başladım. Ancak aldığım maaşla bunların hepsini birden ödemem mümkün değil. Ödemek ve borcumu kapatmak istiyorum. Nasıl bir yapılandırmaya gitmemi önerirsiniz?”
İlgili kanun kapsamında bankaların borçları yapılandırmak zorunda olduklarını biliyoruz, ancak geri ödemeleri erteleme diye birşey söz konusu değil. Bu yüzden sizin tek alternatifiniz yapılandırmada kullanacağınız vadeleri mümkün olduğunca uzatmak ve fırsat buldukça erken ödemeler ile kapatmak olacaktır. Bankalara yapabileceğiniz aylık geri ödemeler konusunda tutarlar belirleyip, ilgili bankalardan aylık taksitler bu tutarlar olacak şekilde vadelendirmelerini isteyebilirsiniz. Unutmayın, ilgili kanuna dayanarak bir yapılandırma yapabileceğiniz ek süre sadece 20 gün.
5. “Merhabalar. Ben öncelikle Türkiye’de kredi kartı kullanılmasının yasaklanmasını gerçekten isteyen biriyim. Nedenine gelince, insanlar bunu gerçekten iyi kullanmıyorlar. Bir tanıdığımın başına geldi, kendisi kullanmayı hakikaten bilmiyor, harcama yapmıyor, sadece para çekmekle uğraşıyor. En azından kredi kartıyla para çekme yasaklansa… Şu an ödeyemiyor ve 4 milyara yakın borcu var, içinden çıkamıyor. Bence bu sistem kullanmasını hakikaten bilmeyen biri için olmuyor. Herkez aynı kullanamıyor malesef. Nasıl olsa nakit deyip harcanabiliyor. Ben gerçekten istemiyorum ve arkadaşımın durumunu gördükçe hiç istemiyorum. Nolur bir çözüm bulunsun. En azından para çekmeyi yasaklayın, alışkanlık oluyor, belli süre sonra cazip geliyor. Nasıl olsa nakit çekiliyo deyip çekebiliyorlar. Bizim Türk halkı hakikaten bazı şeylerin suyunu çıkarıyolar. Teşekkürler”
Kredi kartı kullanımının yasaklanması aslında tam ülkemize göre bir önlem olurdu. Malum, döviz kredilerinde sorun yaşandı, tüketicilere dövize endeksli veya döviz kredisi almalarına engel getirildi. Ancak gelişmiş sistemler böyle çalışmaz. Bankaların kullandıkları yöntemlere karşı tüketici dernekleri ve devletin işbirliği içerisinde tüketicileri bilgilendirmek gerekir. Bu tür faaliyetlerin de maliyetlerinin bankalar tarafından karşılanması sağlanır. Böylelikle bilinçli tüketici yaratmak için gerekli önemli adımlardan biri atılır. Ancak belli sivil toplum örgütleri hariç çoğu tüketici dernekleri çözüm yapacak kulisleri sağlayacak, yani milletvekillerini veya bürokratları yanlarında yer almaya inka edecek kaynaklardan ve beceriden yoksun olduğu için böyle iş bize düştü. Bakınız ülkemizde kapalı yerlerde sigara içilmeyecek dendi, yasa uygulanıyor kimse çatısı olan yerde sigara içemiyor. Devletin özellikle kredi ve kredi kartı faiz işlemleri üzerinden kkdf ve bsmv gibi oransal gelirler elde etmesi, böyle bir yasaklamanın önünde en büyük engel.
6. “YAKLAŞIK BİR SENE ONCE KREDİ KARTINA BAŞVURDUM. BİRAZINI NAKİT BİRAZINIDA ALIŞVERİŞ ŞEKLİNDE HARCADIM. ARADAN BİR AY GECTİ. BUNU ÖDEMEYE BİR ARKADAŞ GÖNDERDİM ÖDEME YAPMAMIŞ VEYA YAPMIŞ BİLMİYORUM .KAZA GECİRDİM AYNI GÜN ÖDENDİĞİNİ BİLİYORDUM. BUNDAN ÜÇ AY ÖNCE BİR MEKTUP GELDİ. HACİZ VAR, NE KADAR BORCUM VAR NASIL ÖDEYEBİLİRİM ? İŞİM YOK, TAKSİTLENDİRME YAPABİLİRMİYİM YARDIMCI OLUN LÜTFEN”
En doğru bilgi ve ödemeleriniz ile ilgili Bankanızla irtibata geçmeniz gerekiyor. Haciz işlemleri hakkında bir avukattan görüş almanız daha doğru olacaktır.
7. “Garanti ve Akbank kredi kartı maduruyum. Kredi cekip ödemek istiyorum ama bankalara ben kredi kartı maduruyum dedin mi ilgilenmiyorlar. Teşekkür ederim.”
Eğer borcunuz ilgili yasanın kapsamına giriyorsa, bankalardan bu borçları yapılandırmasını isteyebilirsiniz. Diğer şartlar altında hiçbir banka bir başka bankanın sorunlu kredisini veya kredi kartı borcunu kendi üstüne almak istemez.
8. “Merhaba ben Mustafa. Ankara 112 acıl servısde nakıl ambulansları sorumlusu saglık memuru olarak gorev yapmaktayım. 2007 yılında kımlık bılgılerım kullanılarak sahtecılıkle HSBC Emek subesınden yanlıs adres ve anne kızlık soy ısmı yanlıs soylenerek ısmıme kıredı kartı cıkartılıp kullanılmıstır. Savcılıga bıldırdım. Banka ıle gorusmelere basladım.
Borcu yoktur dıye bankadan genel mudurlukden yazıyı aldımç HSBC Bankası’nda kanunı takıp ve borclu gorunmemekteyım ama merkez bankasına fax ve mail gonderıldıgı halde maas aldıgım bankada takıpde gorunmekteyım. Bugun HSBC Genel Merkez ıle tekrar gorustum. Kredı kartları ve risk yonetım muduru, merkez bankasına dort defa fax veya mail gonderıldıgını soyledı. Telefonla benı aradı ve bıldırdıgını nisan 2009 tarıhınden ıtıbaren her ay gonderıldıgını soyledı, fakat takıp devam etmektedır. Elımde evrak olarak savcılık bıldırım belgesı, merkez bankası borcu yoktur yazısı, HSBC bankası borcu yoktur yazısı vardır. Borcum olmadıgı halde madurum. Maas aldıgım bankadan kredı olarak 1 tl bıle kullanamıyorum. Benım adıma sahtecılıkle cıkarılan kredı kartı neden bana maledılıyor ? Takıp olarak ne gıbı bır gırısım yapmam gerekıyor ?Lutfen bana yardımcı olun, cok madurum, bılgılerınıze. Sımdıden tesekkurler.”
HSBC, KKB kaydından bilgilerinizi çıkartamaz, çünkü sahte olarak böyle bir başvuru almış. Aynı bilgilerle söz konusu kayıt silinmiyor, sahte başvuru olarak işaretleniyor. Bankalar sadece elinize bir kağıt verip kredi kullanırken al bunu kullan diyebiliyor, maaş aldığınız banka da hala kaydı gördüğü halde kredi vermiyordur. KKB’ye dilekçeyle başvurmanız mümkün olabilir. Bankaların Sabas diye adlandırdığımız sahte başvuru bilgi havuzuna atması yönünde bir talepte bulunabilirsiniz. HSBC bunu muhtemelen çoktan yapmıştırç Sorun tamamiyle başvuru yaptığınız bankanın süreçlerinden de kaynaklanıyor olabilir. Başka bankadan da gelir belgesi ile başvuru yapabilirsiniz.
9. “İki tane kartım var. 1.sının toplam borcu 310 mılyon, asgarı odemesı 28 mılyon, donem borcu 130 mılyon. 2.cısının toplam borcu 314 mılyon, asgarı odemesı 63 mılyon. Odeme tarıhım ayın 7′sı. Bu ayın 7′sınde boyleydı durum. Bu ay hıcbı sekılde odeme yapmadım. Gelecek ay da odeme yapamayacağım. 3.ayın odeme tarıhınde taamamını kapatıcam. Boyle bir durumda neler olabılır. Sımdıden verecegınız cvp ıcın tsk edıyorum.”
Öncelikle şunu ifade etmeliyiz ki, hiçbir şekilde kredi kartlarına asgari ödemenin altında ödeme yapılmasını önermiyoruz. Bu banka ile ilişkilerinizi sekteye uğratacaktır. Üstelik diğer bankalarında bu durumdan takip eden ay içerisinde haberi olacaktır. İkinci son ödeme tarihini de ödeme yapmadan geçirirseniz 60 gün gecikmede olursunuz. Bu durumda banka ile ilişkileri daha fazla riske atmadan üçüncü ekstre kesilmeden bir önceki ekstrenin asgarisini yatırmanızı öneririz. Bu arada iki ay kredi kartı ekstresini ödemeyip üçüncü dönem kredi kartlarınızın borçlarınızın hepsini kapatmayı planlamanızı pek gerçekçi bulmadığımızı da belirtmek isteriz.
10. “Hesap kesim tarihinde yapılan harcamalar ertesi dönem ekstreye kalır diyorsunuz. Benimki neden aynı dönem isteniyor. Yıllardır bu böyle davam ediyor ve ben buna çok ama sinirleniyorum. Bu durumu nasıl düzeltirim ?”
Eğer kartınızın ait olduğu bankanın kredi kartı POS’unu kullanarak alışveriş yaparsanız veya yine bankanıza ait ATM’den kredi kartınız ile nakit çekerseniz, hesap kesim tarihinde yaptığınız işlemler aynı ekstreye yansıyabilir. Konuyla ilgili detaylı bilgiyi bankanızdan alabilirsiniz.
Tüm Soru-Cevap yazılarımız için buraya tıklayın.
Editörün önerileri :
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 3
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 8
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 9
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 6
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 2
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 5
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 7
- Tüketici Finansmanı ile İlgili Sorularınız – 1


